Rood wit blauw

Column

Vorige week verschenen ineens weer een heleboel vlaggen. Keurig netjes in de goede volgorde en daarboven een schooltas. Gefeliciteerd jongelui met het behalen van het diploma van de middelbare school. Balen natuurlijk voor degenen die het niet in een keer hebben gehaald of zijn gezakt; goed dat jullie niet de blauw-wit-rode vlag hebben opgehangen.

In diezelfde week had Nadia in haar tv-programma tussen 19.00 en 20.00 uur een onderwerp over de advisering aan het einde van de basisschool. Niet dat ik nou veel nieuws heb gehoord na al die jaren onderwijs, maar het was toch weer eens goed hier stil bij te staan. Het is eigenlijk vreemd geregeld in ons land dat op de basisschool aan kinderen van ongeveer 11 jaar een advies “voor het leven” wordt gegeven. Voor een heleboel kinderen is het niet zo moeilijk en is het advies kloppend bij de vlag die vorige week aan de gevel hing. Complimenten aan de basisschool, de middelbare school en bovenal aan de scholier. Maar voor een aanzienlijk deel is de advisering erg lastig: veel kinderen zijn op elf jaar nog echte kinderen en die gaan zich nog enorm ontwikkelen in de puberteit of veranderen sterk. 

Dan is er ook nog de zogenaamde kloof (Sander Schimmelpenninck), bijvoorbeeld tussen rijk en arm of hoog- en laagopgeleid. De vier gasten bij Nadia kwamen uit gezinnen met laagopgeleide ouders en kregen een laag advies van de basisschool, ook al was hun Eindtoetsscore hoger. Uiteindelijk hadden ze alle vier na een enorme onderwijstijd en veel frustratie en onzekerheid een universitaire studie afgerond. Stapelen heet dat: VMBO, MBO, HBO en dan met allerlei tussenstappen de universiteit. De laatste stap is heel mooi, maar je hebt dan de studiefinanciering al opgemaakt, dus nog een flinke studieschuld er bovenop. Wat was er gebeurd als de basisschool meer vertrouwen in hen had gehad? Ik vind dat het hier in onze gemeente best goed gaat, maar het kan altijd beter. Via de monitoring derde jaar voortgezet onderwijs zien we toch af en toe verkeerde voorbeelden: zowel boven als onder het advies. De Eindtoets heet vanaf volgend jaar Doorstroomtoets en of het hierdoor beter wordt?

Voor de geslaagden: van harte gefeliciteerd, geniet van de vakantie en veel succes met je vervolgopleiding of studie (gestapeld of rechtstreeks). En voor de anderen: succes met je her of je rug rechten en volgend jaar alles op alles zetten om die mooie Nederlandse vlag met schooltas aan de gevel te hangen.

Martin van Veelen