Raad wijst voorstel voor raadgevend referendum af

Voor de derde keer in negen jaar tijd heeft Forza De Bilt een voorstel ingediend voor de invoering van een raadgevend referendum. Net als de vorige twee keer werd het voorstel ook nu weggestemd.

door Lem van Eupen

Volgens de fractievoorzitter van Forza, Peter Schlamilch, hebben burgers in De Bilt te weinig mogelijkheden om tussen de gemeenteraadsverkiezingen in hun stem te laten horen. Dat wringt vooral bij grote onderwerpen: ‘Hoe mooi zou het niet geweest zijn als we een referendum hadden gehad over de Spoorzone, Schapenweide, windmolens, zonnevelden, gasloze wijken of een nieuw gemeentehuis.’

Kosten

Daar staan wel kosten tegenover, al zijn die moeilijk te schatten. Volgens Schlamilch leert de ervaring in andere gemeenten dat die variëren van 0,29 euro tot 19,78 euro per kiesgerechtigde. Gemiddeld zouden de kosten in De Bilt zo’n 70.000 euro per referendum zijn. Daarnaast wil Forza subsidie beschikbaar stellen voor debat en meningsvorming. De kosten zouden moeten worden gedekt uit de post Onvoorzien op de begroting van de gemeente.

Tegengeluiden

In reactie maakte het ene na het andere raadslid korte metten met het voorstel. Werner de Groot (CDA): ‘Een referendum is een zwaar middel, het kost veel tijd, het vergt veel inzet en het kan besluitvorming vertragen terwijl het bovendien niet bindend is en daardoor ook teleurstelling kan oproepen. Wij investeren liever in participatie aan de voorkant: inwoners eerder en beter betrekken bij grote keuzes, met duidelijke kaders en echte invloed.’ PvdA, VVD, Lokaal De Bilt en SGP kwamen met een soortgelijke afweging.

Donja Hoevers (D66) gaf aan dat zij in het verleden samen met Forza aan het voorstel voor een referendum heeft gewerkt, maar het nu niet ondersteunt: ‘In een democratie moet je soms accepteren dat je anderen niet hebt kunnen overtuigen. Wij zullen dit keer tegen dit voorstel stemmen, want steeds dezelfde vraag stellen betekent niet dat je een ander antwoord krijgt.’

Stemwijzer

Schlamilch antwoordde dat hij verbaasd was over het gebrek aan steun. ‘In de Stemwijzer van De Bilt zijn veel partijen positief over een referendum: GroenLinks-PvdA, D66, VVD, Lokaal De Bilt en SP. ‘Dat zijn samen 19 zetels. Wij verwachten dat zij hier waarmaken wat in die Stemwijzer staat.’

Mocht dat niet het geval zijn, dan had Schlamilch een motie achter de hand waarin de raad zou uitspreken dat zij ‘in de volgende raadsperiode voortvarend werk gaat maken aan het invoeren van een correctief referendum.’ Daarmee ging hij nog een stap verder dan met zijn voorstel, want met een correctief referendum kunnen burgers achteraf besluiten tegenhouden of corrigeren. Daarvoor is een wijziging van de Grondwet nodig.

Kansloos

Zowel het voorstel voor een raadgevend referendum als de motie over een corrigerend referendum sneuvelden echter kansloos. De SP steunde als enige nog wel het referendumvoorstel, maar stemde ook tegen de motie. Fractievoorzitter Mischa van der Heijden: ‘Het is gek om te zeggen dat de raad zich ergens voor moet inspannen als je niet weet hoe die raad er na de verkiezingen uitziet.’