Gemeenteraad stelt zichzelf op non-actief

door Lem van Eupen

De gemeenteraad van De Bilt stopt met vergaderen tot na de verkiezingen van 18 maart. Het besluit werd genomen tijdens een extra ingelaste raadsvergadering op 13 januari en ging meteen in. Daardoor ging de vergadering van de commissie Burger en Bestuur die diezelfde avond zou plaatsvinden op het allerlaatste moment niet door.

Het voorstel voor het vroege verkiezingsreces kwam als een verrassing. Pas op maandagavond kreeg burgemeester Haverkamp het verzoek van de agendacommissie van de gemeenteraad om al de volgende dag een extra vergadering te organiseren. Volgens de reglementen wordt er pas op minimaal zeven dagen na een oproep vergaderd. Daarvan afwijken is niet onmogelijk, maar wel ongebruikelijk, zo zei Haverkamp aan het begin van de vergadering. Dat ongemak was tijdens de hele vergadering voelbaar, ook omdat de motieven voor het vroege reces veel twijfels en bedenkingen opriepen.

Argumenten vóór

De voorstanders van het vroege verkiezingsreces voerden aan dat er grote en ingrijpende onderwerpen spelen, zoals de besluitvorming over het nieuwe gemeentehuis. Zij vinden het beter dat de nieuwe raad zich daarover gaat buigen. Het waren vooral de coalitiepartijen GroenLinks, D66, Lokaal De Bilt, PvdA en SP die dit als argument aanvoerden, maar ook fractievoorzitter Ralph Jacobs van oppositiepartij VVD vond het verstandig om deze dossiers over de verkiezingen heen te tillen: ‘Thema’s zoals een azc, het gemeentehuis, betaald parkeren en het permanent wonen op vakantieparken worden nu verkiezingsthema’s en daarmee kunnen de inwoners aangeven wat ze willen.’

Duivels dilemma

René Olthof (Lokaal De Bilt) sprak van een duivels dilemma. Volgens hem is het schadelijk om pas in april of zelfs in mei weer te vergaderen, in de nieuwe samenstelling. ‘Anderzijds zien wij ook wel dat bepaalde dossiers bij wethouders liggen van wie wij zeggen: dat mag best eens in handen van een andere wethouder komen.’ 

Ook het CDA worstelde met het voorstel. Peter Flierman: ‘Er is niks mis met een reces. Maar wij vinden dit proces wel buitengewoon rommelig en dat betreuren we echt. Tegelijkertijd hebben wij ook geen behoefte aan politieke schouwspellen die een verkapte campagne zijn.’

Felle kritiek

Het voorstel leidde tot felle kritiek, onder meer van Peter Schlamilch van Forza De Bilt: ‘In veel landen gaan mensen met gevaar voor eigen leven de straat op voor meer democratie, maar in De Bilt gaan we de democratie om zeep helpen.’ Falco Jansen (CU): ‘We geven onszelf hiermee een gigantisch brevet van onvermogen.’ Audrey Kruiniger (Fracti3): ‘Dit is wegduiken voor tegenspraak’.

Arie Vonk Noordegraaf (SGP) drukte zich minder scherp maar niet minder kritisch uit: ‘In wiens belang is het stoppen met vergaderen? Is dat in ons eigen belang? Zijn we bang voor ons imago, voor onze partij, onze bewoners? Als we een verkiezingsreces zouden willen hebben, hadden we dat vorig jaar al moeten inplannen.’ Daarmee verwoordde hij het gevoel van meerdere aanwezigen. De grote dossiers waarnaar wordt verwezen zijn niet nieuw – waarom kwam het voorstel voor een vroeg verkiezingsreces dan zo onverwacht en op het laatste moment?

Speculaties

In en rond de raadsvergadering deden verschillende geruchten de rondte. Louis van Es, die als inwoner van De Bilt gebruik maakte van de mogelijkheid om in te spreken, sprak al aan het begin van de vergadering zijn vermoeden uit dat de raad vlak voor de verkiezingen een aantal zaken niet bespreekbaar wil maken.

Anderen verwezen naar een ‘second opinion’ over het collegevoorstel voor het nieuwe gemeentehuis, die naar verluidt een dag na de raadsvergadering zou komen en zeer schadelijk zou zijn voor het college. Dat zou zeker tot kritische vragen en mogelijk een motie van wantrouwen leiden. Los daarvan blijft het de vraag waarom de raad zich niet eerder zou hebben gerealiseerd dat er controversiële onderwerpen op de agenda stonden. Of dat er een omgekeerde keuze kon worden gemaakt: lastige voorstellen intrekken en over de verkiezingen heen tillen en de rest door laten gaan zoals gepland.

Geitenpaadje

De raad hield wel de mogelijkheid open om bijzondere vergaderingen te beleggen. Als minimaal zes leden van de gemeenteraad daarom vragen, zal de burgemeester een raadsvergadering uitschrijven. Hij kan dat ook zelf besluiten als er urgente zaken spelen. Zo zal er in elk geval gesproken gaan worden over de gevolgen van het Utrechts Programma Landelijk Gebied voor boeren in Westbroek. Andere zaken, zoals de broodnodige vernieuwing van de gemeentewerf die op de agenda stond van de commissievergadering, blijven vooralsnog liggen.