Column - Edwin Plug

25 jaar De Bilt

Vijfentwintig jaar geleden hield de gemeente Maartensdijk, door een pijnlijk besluit van bovenaf, op te bestaan. De gevolgen daarvan zijn nog altijd voelbaar. Toen ik onlangs een artikel van historicus Anne Doedens over 25 jaar gemeente De Bilt las, kwamen die jaren en gevoelens weer dichtbij. Zijn goed onderbouwde beschrijving raakte niet alleen de feiten, maar ook herinneringen die veel Maartensdijkers nog altijd aan hun gemeente hebben. Ik herinner me de periode van de samenvoegingsplannen nog goed. Ondanks dat ik nog weinig “politiek actief” betrokken was, was de spanning en weerstand duidelijk merkbaar. Veel inwoners vonden de samenvoeging ongewenst. Pijnlijk was dat de tegen samenvoeging argumenten nauwelijks gehoor kregen; het besluit leek al vast te staan en zo geschiedde.

25 jaar later merk ik dat dit besluit nog altijd doorwerkt. Geschiedenis verdwijnt niet met een besluit; zij leeft voort in mensen. Ik ben nooit een “trots inwoner van De Bilt” geworden; ik voel me Maartensdijker. Niet uit afwijzing, maar uit verbondenheid met mijn dorp en de andere kernen van de voormalige gemeente. 

Sommigen zeggen dat het tijd is dit los te laten. Voor mij lukt dat niet. De samenvoeging had niet moeten plaatsvinden; veel beloften zijn niet uitgekomen en zorgen over de kleinere, groene kernen bleken deels terecht. Dat is jammer. Dit betekent echter niet dat ik iets tegen inwoners, ambtenaren of bestuurders vanuit De Bilt of Bilhoven heb. Integendeel: ik werk graag samen en zet me in voor onze dorpen en de gemeente.

En toch. Misschien zijn we bestuurlijk één gemeente, de gevoelens van verbondenheid met die gemeente verschillen nog altijd. Voor mij is dit jubileum dan ook geen feest, maar een uitnodiging tot terug kijken, reflectie met respect voor onze wortels. 

25 jaar gemeente De Bilt: wat heeft de opgelegde samenvoeging van de twee gemeenten ons alle gebracht? De bestuurlijke efficiëntie nam misschien wat toe, maar het gevoel van verbondenheid, betrokkenheid en identiteit in de kleinere kernen is nooit volledig hersteld. Tegelijkertijd bood de samenvoeging nieuwe samenwerkingen en kansen die voorheen niet bestonden. Mijn oordeel over 25 jaar De Bilt is dan ook een complexe balans: vooruitgang, maar vooral ook veel verlies voor de groene kernen. Laten we dat onderkennen en vooral erkennen.

En laten we daarna vooral samen verder bouwen aan een gemeente waarin alle inwoners van alle dorpen zich thuis voelen.