Vragen over communicatie en vertrouwen in spoorzoneproject

door Henk van de Bunt

Tijdens de raadscommissievergadering Openbare Ruimte van 18 september stond het onderwerp Spoorzone weer op de agenda.

Tegen het besluit van de gemeenteraad om de Gebiedsvisie en het Stedenbouwkundig plan, inclusief de bijbehorende kavelpaspoorten, voor de Spoorzone vast te stellen, was dertien keer bezwaar gemaakt. Op de agenda stond het voorstel om al deze bezwaren niet-ontvankelijk te verklaren; dit overeenkomstig het advies van de bezwaarschriftencommissie. Uiteindelijk valt de beslissing in de gemeenteraadsvergadering donderdag 25 september.

De eerste inspreker was Maarten Guelen (lid Spoorzonegroep): hij begon bij het opsommen van de feiten met de vaststelling van de gebiedsvisie en het stedenbouwkundig plan door de gemeenteraad van De Bilt op 3 juni 2025, een pro-forma bezwaar Spoorzonegroep op 14 juli gevolgd door een inhoudelijk bezwaarschrift van de Spoorzonegroep op 25 augustus 2025 van de punten 1 t/m 7, de samenvatting en de jurisprudentie. Geulen trok de conclusie: ‘Het advies van de commissie bezwaarschriften is gedateerd 18 augustus 2025 en het inhoudelijk bezwaarschrift is op 25 augustus 2025 ingediend: het advies is eerder dan de datum van het inhoudelijk bezwaarschrift. Dat is juridisch niet juist’.

Naar de mening van de geraadpleegde jurist van de Spoorzonegroep kan tegen de ‘kavelpaspoorten’ wel degelijk bezwaar worden ingediend. Guelen vond dat het advies van de commissie bezwaarschriften opnieuw moet worden opgesteld en eerst een hoorzitting moet gehouden worden door de commissie bezwaarschriften en dat eerst dan er door de gemeenteraad kan worden genomen een besluit kan worden genomen nemen op basis van een nieuw adviescommissie van de bezwaarschriftencommissie.

Wensen

Ook volgens Johan L’Honoré Naber - lid Spoorzonegroep en bestuur Wijkraad De Leijen dient de gemeenteraad een besluit te nemen over het inhoudelijk bezwaar van 25 augustus 2025 tegen de Gebiedsvisie Spoorzone, inclusief stedenbouwkundig plan en de kavelspaspoorten, van 3 juni 2025: ‘ In september 2022 hebben wij als 5 omliggende bewonersorganisaties heel veel energie gestoken in de Integrale visie Spoorzone, met kansen en scenario’s met 32 concrete wensen en aandachtspunten en ook rekening gehouden met het participatiebeleid met de 13 spelregels. Wat heeft het opgeleverd? Er is een gebiedsvisie en er zijn kavelpaspoorten vastgesteld, maar van een integraal plan met een integraal onderbouwd mobiliteitsplan is géén sprake meer.

Driehoek

Mario Dijkhuizen sprak in namens de ondernemers van Bilthoven Centrum over de gebiedsvisie en de bijbehorende kavelpaspoorten: ’Een van onze grootste zorgen is dat in de voorgestelde visie, de 80 parkeerplaatsen op de Driehoek zonder goede onderbouwing en zonder afstemming met ons zijn geschrapt. Dit staat haaks op de afspraken die in de afgelopen jaren tussen gemeente en ondernemers zijn gemaakt. ‘In december 2019 heeft Keypoint een parkeeradvies opgeleverd. Daarbij zijn zeven punten afgesproken: Vaststellen van een vertrekpunt van 950 parkeerplaatsen in het centrum, het definiëren van wat een acceptabele parkeersituatie is en een herijking van de nieuwe parkeersituatie per bouwfase. 

Op 1 februari 2018 stelde de gemeente de notitie uitgangspunten vast, met het vertrekpunt van 950 parkeerplaatsen waarvan 80 op de Driehoek. Daarbij was toen geen rekening gehouden met de huidige extra winkelmeters van de Kwinkelier tussen de Lidl en het Uilenpad. Het probleem in de huidige gebiedsvisie, in de kavelpaspoorten en de gebiedsvisie waar wij zien dat deze afspraken feitelijk worden genegeerd. De 80 parkeerplaatsen op de Driehoek zijn geschrapt, terwijl die altijd onderdeel waren van het totaalpakket van 950 plekken. Het negeren van dergelijke inhoudelijke afspraken uit het verleden maakt voor ons dat de gemeente een onbetrouwbare gesprekspartner wordt’. Dijkhuizen eindigt dan ook met een oproep aan raad en college: ‘Wij doen een dringend beroep op u om: Herbevestiging van de afspraak om 950 parkeerplaatsen inclusief 80 op de Driehoek als vertrekpunt aan te houden. Schrap de 80 parkeerplaatsen niet uit de visie’.

Meer

Harman Kloos (BBN, Spoorzonegroep) ‘Het begon destijds met een duidelijke breed gesteunde motie: bouwen mag, maar niet ten koste van verkeersveiligheid. En toen kwam een verkeersonderzoek van SWECO. Wij wilden dan ook de inputdata zien. Drie WOO-verzoeken verder kregen wij uiteindelijk een halve terabyte aan bestanden, maar niet de gevraagde antwoorden. Reactie van de gemeente: ‘Meer is er niet’.

En dan de parkeernorm. Gebaseerd op ideologie, niet op de werkelijkheid. Maar hier zijn geen parkeergarages om die op te vangen. Gevolg: overlast in de wijk en straks moet in de Spoorzone het groen gekapt worden om alsnog parkeerplaatsen te maken. Meer auto’s betekent óók: meer ongelukken. Deze gebiedsvisie rammelt aan alle kanten op gebied van verkeer en mobiliteit; dit is geen detail dat we later wel oplossen. Dat moet nu. Het raakt de basis: veiligheid, leefbaarheid, vertrouwen. Daarom roep ik u op: Houd deze gebiedsvisie aan tot er een eerlijk en transparant verkeersonderzoek ligt en neem dan pas uw besluit’.

Niet-ontvankelijk

Na de insprekers was het woord aan de commissieleden. Arie Vonk Noordegraaf (SGP) gaf aan, dat het aan de gemeenteraad is om hierover een besluit te nemen en niet aan het college. Hij vroeg zich verder af of in het voorgelegde besluit voldoende is onderbouwd dat ook de bezwaren tegen de vaststelling van de kavelpaspoorten niet-ontvankelijk zijn. Over de status daarvan was rond de vaststelling ervan immers al onduidelijkheid. Daarom is volgens de SGP meer onderbouwing nodig. De vraag of bezwaren ontvankelijk zijn is een belangrijke vraag omdat pas daarna de inhoud van de bezwaren aan de orde kan komen. Als bezwaren niet-ontvankelijk worden verklaard, wordt dus ook niet ingegaan op de inhoud van de bezwaren. Daarnaast werd in de commissie gesproken over de vraag of de raad wel bevoegd was het besluit over de Spoorzone te nemen en of het besluit is gebaseerd op de juiste wettelijke grondslag.

Vertrouwen

Raadslid Werner de Groot (CDA) stelde wethouder Anne Marie ’t Hart een aantal vragen met name over communicatie en vertrouwen: ‘Hoe gaat het college inwoners uitleggen dat hun bezwaren nu niet inhoudelijk behandeld worden? Welke rol ziet het college voor zichzelf in het opbouwen van vertrouwen in dit proces?’ En ‘De gemeenteraad heeft bij dit besluit een verkeerde wettelijke grondslag gebruikt. Hoe gaat het college er in de toekomst voor zorgen dat de juridische basis van voorstellen altijd klopt voordat ze bij de raad terechtkomen en wanneer de rechter ons (de gemeenteraad) besluit straks zou vernietigen, wat betekent dat voor de planning en voortgang van de Spoorzone, en welke uitvoeringsrisico’s ziet het college dan?’

Wethouder ’t Hart deed de CDA-fractie - en daardoor ook de gehele gemeenteraad - de belangrijke toezegging n.a.v. de expliciete vraag over het opbouwen van vertrouwen in dit proces opnieuw met inwoners inclusief insprekers en bezwarenindieners in gesprek te gaan en zich actief in te zetten om het vertrouwen te herstellen.