Gemeente alert op stroomuitval en storingen

door Henk van de Bunt

De gemeente Bilt wil voorkomen dat file op stroomnet langer wordt en zet er vol op in om deze niet verder te laten groeien. In een brief van 5 pagina’s met nog eens 7 pagina’s bijlagen wordt de gemeenteraad door de burgemeester op de hoogte gesteld wat dit betekent voor deze gemeente, welke fases er kunnen volgen en welke maatregelen worden genomen om stroomuitval en storingen tegen te gaan.

Op dit moment is het stroomnet voor grootverbruikers al vol en er moet voorkomen worden dat ook ‘gewone’ huishoudens straks met de stroomfile te maken krijgen. De netcongestie, zoals dat officieel heet, is al lange tijd in de hele regio een groot probleem. Dat gebeurt als de vraag naar elektriciteit het aanbod overschrijdt. Als iedereen tegelijkertijd alle elektrische apparaten aanzet, is er waarschijnlijk niet genoeg stroom. En dan ontstaat er dus ‘file’ op het stroomnet.

Regio

Een probleem van de hele regio, ook in De Bilt dus. Op dit moment is er van die file vooral sprake voor grootverbruikers. Dat zijn bedrijven met een aansluiting die groter is dan 3x80 ampère. Maar wanneer het probleem blijft groeien kan dit óók gevolgen hebben voor kleinverbruikers en kunnen er in extreme gevallen zelfs stroomstoringen ontstaan. Een standaard huishouden valt binnen deze categorie, maar ook een klein kantoor, een basisschool, of een appartementencomplex met centrale voorzieningen kan daar last van krijgen.

Maatregelen

Netbeheerders TenneT en Stedin moeten hier maatregelen voor nemen. Welke dat zijn is op dit moment onzeker. Het kan zijn dat er geen nieuwe aansluitingen of verzwaringen op het bestaande elektriciteitsnet worden toegelaten, of dat alleen nog kleinverbruikers kunnen worden aangesloten. Wanneer deze maatregelen ook ontoereikend zijn moet er gedwongen worden afgeregeld; gebruikers kunnen op bepaalde tijden over minder of geen elektriciteit beschikken. Er kunnen ook gecontroleerde storingen optreden waarbij de stroom, gepland, wordt onderbroken. Gebruikers worden hierover geïnformeerd, zodat ze er rekening mee kunnen houden. In deze periode is er geen stroom en werken apparaten (dus ook lampen, waterkokers en kookplaten) niet.

Stroomfile voor kleingebruikers

Eén van de oplossingen is het uitbreiden van de capaciteit van het elektriciteitsnet. Dat is naar verwachting pas afgerond in 2033. Dat betekent dat het risico op verslechtering elk jaar toeneemt. Er zullen dus nieuwe maatregelen genomen moeten worden, de komende jaren. De maatschappelijke impact daarvan is zodanig groot dat het verstandig is om daar voorbereidingen voor te treffen. Daarom voert de gemeente een aantal acties uit; de belangrijkste oplossing is het uitbreiden van het stroomnet, maar dit duurt nog jaren. De angst is dat voor die tijd kleinverbruikers ook al te maken krijgen met stroomfile. Daarom neemt de gemeente maatregelen om dit te voorkomen. Bijvoorbeeld door meer voorlichting voor inwoners te organiseren om bewuster met elektriciteit om te gaan, en er moet meer samenwerking met netbeheerders komen als het gaat om de stroomnetuitbreiding. Onderdeel daarvan is bijvoorbeeld dat initiatieven ondersteund worden waarbij het stroomnet ontlast wordt. Dit kan onder andere door de opwekking van elektriciteit, gebruikers te koppelen (en de restruimte in de afgesloten contracten benutten) en de opslag van elektriciteit. Dit gebeurt al op het bedrijventerrein Larenstein in Bilthoven, waar onderzoek gedaan wordt naar een energiehub, waar bedrijven de beschikbare stroom met elkaar delen en ook zélf stroom op gaan wekken.

Vervolgstappen komende periode

De Gemeente De Bilt blijft in regioverband en met de netbeheerders intensief samenwerken aan de opgave netcongestie. Er worden op gemeentelijk schaalniveau zogenaamde energiesysteembeelden gemaakt. Daarin wordt data samengebracht over ruimtelijke ontwikkelingen, verduurzaming en het elektriciteitsnetwerk. Deze beelden zijn bedoeld om grip en inzicht op de netcongestie in onze regio te vergroten. Dat kan helpen bij het beantwoorden van de vraag: Welke toekomstgerichte (ruimtelijke) keuzes van regio en gemeenten helpen om het probleem van netcongestie te verkleinen?