Bouwen op het Hessingterrein met respect voor de natuur

door Henk van de Bunt

Vrijdag 13 januari boden Frits van der Brug, Anne-Marie Mineur en Hans Sluijmer wethouder Anne Marie ’t Hart van de gemeente De Bilt een voorstel aan voor een aantal aanpassingen aan het plan van de firma Verwelius. De drie omwonenden hebben daarvoor natuurorganisaties en inwoners geraadpleegd. De aanpassingen hebben betrekking op de bescherming van de omliggende natuur met behoud van zoveel mogelijk woningen en de stedenbouwkundige opzet.

In een (gemeente-)raadsinformatievond op 1 december jongstleden presenteerden Sjuul Stappers, namens de firma Verwelius en wethouder Anne Marie ’t Hart, namens de gemeente De Bilt, een nieuw woningbouwplan voor het voormalig Hessingterrein aan de Utrechtseweg 341 in De Bilt. De firma Verwelius had dit plan in december 2022 ontwikkeld in overleg met de gemeente De Bilt en na consultatie van natuurorganisaties en de bewonersvereniging LUW. Het college van B&W sprak uit een positieve grondhouding te zullen nemen ten opzichte van dit plan. Het plan was gemaakt omdat de gemeenteraad in januari 2022 weigerde om een eerder ontwerp-bestemmingsplan vast te stellen. Aanleiding daarvoor was o.a. de inbreng van de zienswijzen van diverse inwoners en andere belanghebbenden. Met dit (nieuwe) plan probeerde de projectontwikkelaar tegemoet te komen aan de ingebrachte bezwaren tegen de voorgaande plannen.

Rode contour
Frits van der Brug, Anne-Marie Mineur en Hans Sluijmer namen dat plan (van november) kritisch onder de loep: ‘In het bijzonder hebben we gekeken of in voldoende mate is tegemoetgekomen aan de essentiële natuurwaarden die met het plan in het geding kunnen zijn. Wij waren en zijn ons er terdege van bewust dat er sprake is van diverse belangen, zoals woningbouw en natuur die niet altijd goed met elkaar verenigbaar zijn. Vanuit een kritische blik en met een kritisch oordeel, in het bijzonder met betrekking tot de natuurwaarden die beschermd moeten worden, hebben wij met het plan Verwelius als basis en uitgangspunt onderzocht of er ook andere oplossingen realiseerbaar zijn. Daarbij speelt de rode contour, een grens die de provincie heeft vastgesteld en waarbuiten geen bebouwing mag plaatsvinden, een grote rol’.

Het (aangepaste) plan en de bijbehorende toelichting zijn door Van der Brug, Mineur en Sluijmer vanuit hun professie en op persoonlijke titel opgesteld. Plan en toelichting tonen aan dat met de aangebrachte aanpassingen wel degelijk een uitvoerbaar bouwplan gerealiseerd kan worden, waarbij de belangen van woningbouw enerzijds en natuur, landschap en cultuurhistorie anderzijds in voldoende mate worden gerespecteerd en beschermd. 

LUW
Hans Sluijmer is bouwkundig ingenieur en stedenbouwkundig adviseur. Hij is ook verbonden aan de bewonersvereniging Leefklimaat Utrechtseweg (LUW), die al vanaf het vertrek van de firma Hessing betrokken is. Sluijmer heeft de aanpassingen voorgesteld: ‘We hebben er lang op aangedrongen, dat er een ecologische woonwijk zou komen en dat zouden we nog steeds het beste vinden. Het Hessingterrein ligt midden in kwetsbaar natuurgebied en daar zou je veel meer aandacht voor mogen hebben. Daarom hebben we zelf onderzocht of er toch meer mogelijkheden zouden zijn om een betere balans tussen wonen en natuurbescherming te vinden. Daarin zijn wij naar mijn mening geslaagd. Het is zo belangrijk de omliggende kwetsbare natuur zoveel mogelijk te beschermen. Daarom hebben we de uitgangspunten van de natuurwaarden, waar dat enigszins mogelijk bleek als basis genomen. We hebben al jaren goed contact met de natuurbeschermers in dit gebied, het is heel duidelijk wat er nodig is’.

Belangen
Frits van der Brug is voormalig advocaat en mediator en specialist op het gebied van omgevingsrecht: ‘Het is een ingewikkeld juridisch proces en er spelen grote belangen. Maar het is wel goed om te beseffen, dat de regels die de rijksoverheid, de provincie en de gemeente stellen niet van bordkarton zijn. Onze aanpassingen zijn realistisch en voldoen aan de eisen van de natuurwetgeving. Omdat we de basis en de structuur van het stedenbouwkundig plan zoveel mogelijk hebben gehandhaafd en daardoor een vrijwel gelijk aantal woningen kunnen laten bouwen, zal ook van dit plan bij de nadere uitwerking blijken dat het financieel haalbaar is’.

Faunapassage
‘De faunapassage die er ligt wordt versterkt. Het leefgebied van de dassenfamilie, die een beschermde diersoort is, wordt intact gelaten en de afscherming van het wonen (in al zijn facetten, geluid, licht, overlast) is optimaal. Ook het gegeven, dat dit gebied onderdeel is van UNESCO-werelderfgoed, en in het beschermde slagenlandschap ligt, komen in onze planaanpassingen veel beter tot hun recht. Wij willen geen onnodige juridische procedures, maar een breed gedragen plan waarmee op korte termijn vooruitgang kan worden geboekt. Wij zouden dan ook graag zien dat de gemeenteraad, of beter nog, de fa. Verwelius, onze voorstellen overneemt’.

Natuur
Anne-Marie Mineur is voormalig raadslid en voormalig statenlid voor de SP. Mineur pleitte in het verleden, samen met de Biltse VVD voor een faunapassage onder de Utrechtseweg en wist in Provinciale Staten te voorkomen, dat de bezuinigingen onder minister Bleker een streep door de rekening zou betekenen voor diezelfde faunapassage. Mineur: ‘Er is door zo veel mensen jarenlang heel hard gewerkt om dit kwetsbare stuk natuur te beschermen, onlangs nog door de partijen, die nu in het college zitten. Ik hoop dat we deze laatste slag niet verliezen. De gederfde winst voor de firma Verwelius, zo daar al sprake van zou zijn, is heel beperkt, terwijl het verlies voor de natuur groot en pijnlijk én onomkeerbaar zou zijn.”

Aanpassingen 
De kenmerken van de door het drietal ontwikkelde aanpassing van het Plan Verwelius werden door hen jl. vrijdag samengevat en toegelicht: ‘De stedenbouwkundige structuur, in het bijzonder het volgen van het slagenlandschap, is intact gebleven en in onze ogen zelfs verbeterd. Binnen deze structuur is het aantal te bouwen woningen vrijwel gelijk gebleven. Per saldo kost onze planopzet ten opzichte van het novemberplan van de fa. Verwelius slechts 4 woningen, waar tegenover een grote winst staat voor natuur- en cultuurhistorische belangen. Hierbij dient wel opgemerkt te worden, dat deze vermindering betrekking heeft op de toename van het aantal woningen in het Verweliusplan ten opzichte van het in de gemeenteraad afgestemde bouwplan; ook deze planaanpassingen maken uitbreiding van het aantal woningen ten opzichte van het door de gemeenteraad afgestemde plan mogelijk en met dit relatief gering minder aantal te bouwen woningen is de stedenbouwkundige en economische uitvoerbaarheid niet in het geding’.

Gemeente
De gemeenteraad van De Bilt en Verwelius zijn (vooraf) op de hoogte gebracht van deze ontwikkelingen. Wethouder Anne Marie ’t Hart (o.a. Ruimtelijke Ordening, Natuur, Milieu en Dierenwelzijn) was dankbaar met het voorstel: ‘Met Utrechts Landschap en IVN zijn meerdere gesprekken gepland om het voorstel uit november ‘22 uit te werken en de inrichting en bescherming van de natuur verder in te vullen. Afspraak is namelijk dat dit in overleg gebeurt bij de verdere uitwerking. Ook met belangengroepen is een bijeenkomst afgesproken om input op te halen bij verdere uitwerking. De bedachte aanpassingen, die heel dicht liggen bij het voorstel van 1 december, zal de groep dus kunnen bespreken met Verwelius. Het is fijn dat men zo constructief en actief aan de slag is gegaan. Wel geef ik de winstwaarschuwing, dat aanpassingen, die niet binnen de afspraken uit het voorstel tussen gemeente en Verwelius van november passen enkel mogelijk zijn wanneer de ontwikkelaar daar ook mee uit de voeten kan. Er zijn immers al veel grote wijzigingen gedaan aan de eerdere bouwplannen ten faveure van de ecologie, die in vele gesprekken en tekeningen zijn doorgevoerd. Het voorstel van deze groep gaat op punten nog verder dan het door ons bereikte resultaat. In de gesprekken zal moeten blijken of er in het voorstel van deze groep kansen liggen, die rekening houdend met alle belangen mogelijk zijn.’

Links het plan van nov. 2022 en rechts het nieuwe voorstel.