“Mogen we hier nog eens heen, mama?”

Zes weken vakantie, hoe kom je deze door met kinderen? Sommige ouders kijken er stiekem best een beetje tegenop. Voor de zomerserie ‘Zomeruitje met kids’ bezochten we daarom een aantal attracties in Midden-Nederland. Deze week is het de beurt aan het Spoorwegmuseum in Utrecht.

door Frederiek Verberg

Toen de Biltsche Courant me vroeg een bezoekje te brengen aan Het Spoorwegmuseum, zei ik meteen ja. Mocht het met kinderen? Zeker! Ik wil mijn 5- en 8-jarige graag bijbrengen dat niets zomaar uit de grond gestampt wordt, maar dat er voor treinen een eeuwenlange ontwikkeling nodig is geweest. 

De aankomst: het oude station

Om tien uur lopen we tegen het historische Maliebaanstation uit 1874 aan. Alsof we even terug worden gezogen naar de negentiende eeuw. Bijna vind ik het jammer dat ik hier niet met een lang oud-Hollands gewaad loop of even in de barbershop uit 1925 kan plaatsnemen. Na een imposante start in de koninklijke coupé, worden we ontvangen door vier museummedewerkers met T-shirts vol rails. Boven hen staat een oude, gigantische stoomlocomotief op de balustrade. Omdat we zo vroeg zijn, is het museum nog lekker leeg en gelukkig koel.

Halte 1: Hobbelige mijntrip

We lopen naar een ruimte met een grote zware deur, met erachter een ruimte vol kaarten en oude spoorboekjes, we nemen plaats in een karretje met veiligheidsbeugels en rijden door naar iets wat lijkt op de kelder van het museum. Dwars door de mijnen waar ze vroeger kolen schraapten. De trip is hobbelig. We zien schaduwen van mijnwerkers, horen hak-, en bijlgeluiden en ruiken zelfs een muffige tunnelgeur. Er wordt gelachen en gezwoegd, getimmerd en geklust. Even wanen we ons in een oude tijd, met alle beroepen inclusief de slechte werkomstandigheden die erbij hoorden. 

Halte 2: Hyperloop 

“Mama, daar heeft meester Mark over verteld, deze vliegt op magneten!” We lopen naar de miniversie van de hyperlooptrein, die ontworpen is door de TU-Delft. Die staat klaar, alsof hij elk moment met pop en al door de buis afgeschoten kan worden. We doen een weddenschap hoe snel de trein van Utrecht in Parijs zou kunnen zijn, lezen over Elon Musks absurde dromen en fantaseren over hoe wij over twintig jaar met magneten over het spoor vliegen. Wat, als we Musk moeten geloven, niet lang meer duurt. Hoe bizar om te beseffen dat deze treinen die in deze ruimte nog geen twintig meter van elkaar staan, allemaal één familie zijn.

Pitstop

De wc-pot blijkt een locomotief te zijn, dus vanaf nu is dit de favoriete stek van mijn dochter. Nog nooit heeft ze zo vaak willen plassen. Dit is de ervaring die streamingdiensten nog missen: geur, aanraking en dingen écht ervaren.

Halte 3: Theater  

We lopen door naar de voorstelling. De energieke theaterconducteur grijpt meteen de volle aandacht. Mijn kinderen kijken met open mond naar de actrice die op komische wijze de hendel van de gordijnen vergeet, en hulp aan de meelevende kinderen in de zaal vraagt. Er is een ronddraaiend decor zodat we allebei de kanten van de oude trein zien. We zien mislukte uitvindingen, een chic treinstel en de aankomst in Constantinopel. Later zoek ik het op. Tabitha van den Hooff-Kraaijeveld speelt uitvinder én conducteur, en laat mijn dochter door de zaal een antwoord schreeuwen en vervolgens fluisterend in mijn oor: “dat is dezelfde persoon, toch?”

Het is een vermakelijk kort theaterstuk en geen van de kinderen heb ik horen ritselen aan een zak chips, of horen jammeren uit verveling. Een aanrader als je eenmaal een bezoek brengt aan het museum.

Halte 4: De Grote Ontdekking  

Met een donkere lift dalen we naar een negentiende-eeuws dorpje, dat zo een decor kan zijn uit Belle en het Beest. Nederlands eerste machinist, John Middlemiss, neemt ons mee de mijnschacht in. We zien De Arend, de eerste stoomlocomotief van Nederland en krijgen een kijkje in de eerste treinbruggen.

Halte 5: Graffiti en trekkracht  

Bij het techlab puzzelen we met treinaansluitingen en magneetvelden. Op een touchscreen kun je zelf je trein ontwerpen. Met de slappe lach verminken we een digitale hyperloop met graffiti en stoomaandrijving. We leren hoeveel energie je nodig hebt om een trein aan de praat te krijgen en hoeveel trekkracht wijzelf hebben. Wij als overenthousiaste museumbezoekers trekken zo hard aan het apparaat, dat we weglopen met wat rug-, en nekpijn. We nemen een kijkje in de oudste treinen, staan voor het grote blauwe treinbord van Utrecht centraal en sluiten af met een boottochtje en een drankje in de zon.

Met nog een beetje pijn in mijn nek bespreek ik met mijn kinderen het bezoek. De voorstelling was de bom, de wc de leukste attractie en de hyperlooptrein van de TU-delft het leukste om in de klas over te vertellen.

“Jij hebt echt leuk werk, mama,” zegt mijn zoon als we thuiskomen. “Mogen we hier nog eens heen?” Tijdens museumnacht op 23 oktober gaan we weer een bezoekje brengen. En dan betaal ik gewoon mijn eigen kaartje.