Burgemeester feliciteert honderjarige

door Guus Geebel

Zaterdag 22 augustus was het honderd jaar geleden dat Jan van der Wel in Utrecht-West werd geboren. Burgemeester Maarten Haverkamp kwam namens het gemeentebestuur de eeuweling op dinsdag 24 augustus in Huize Het Oosten, waar Jan van der Wel sinds een jaar naar volle tevredenheid woont, feliciteren.

Jan groeide op in een gezin met drie kinderen, hij had nog een oudere en jongere zus, Nanda en Annie. De lagere school begon Jan op de Sint Antoniusschool in de Malakkastraat in Utrecht. Daar had hij het niet zo naar zijn zin. ‘Veel jongens die daar op school zaten kwamen uit Oog in Al en voelden zich meer dan de jongens waar ik mee omging.’ Hij ging later naar de Thomas a Villanovaschool in de Utrechtse wijk Nieuw Engeland waar jongens opzaten uit de Lombokwijk. ‘Dat waren sociale jongens waar ik goed contact mee had. Na de lagere school ging ik naar de ambachtsschool waar ik lessen kreeg in smeden, plaatwerken, lassen en de theorie daarover.’ Daarna wilde Jan naar de Machinistenschool in Utrecht, maar dan moest je 16 jaar zijn. ‘Dat werd ik in augustus maar ze hadden eerst een cursus van vier weken die door mijn opleiding een fluitje van een cent was.’ De Machinistenschool zou 2 september 1942 beginnen, maar half augustus had Jan difterie gekregen, wat in die tijd veel heerste, dus ging dat niet door. 

Trouwen

Jan trouwde voor de wet in Den Bosch op 23 juni 1955 en voor de kerk op 22 december 1955 met Els Veerkamp in Amsterdam waar haar ouders woonden.  Els werkte bij C & A in Den Bosch en woonde met drie collega’s in een flat van de zaak. Later werd in Den Bosch een confectiefabriek van C & A gebouwd waar voor alle filialen aan de lopende band kleding werd gemaakt. Els kreeg daar de leiding over 36 meisjes. ‘Door toedoen van mijn schoonvader konden we voor 10.000 gulden een woning kopen in de Monseigneur van de Weteringstraat in Utrecht. De woning is laatst verkocht voor 2,1 miljoen euro.’ Ik 1971 verhuisde het gezin naar De Bilt waar Jan woonde tot het drie jaar geleden niet meer ging. Dit jaar heeft hij de woning verkocht. Zijn vrouw Els overleed op 22 mei 1993 in het bijzijn van het gehele gezin.

Gezin

Het echtpaar kreeg acht kinderen, vier meisjes en vier jongens. Er zijn vijftien kleinkinderen en zes achterkleinkinderen de zevende is op komst. Jan werd draaier bij machinefabriek Jaffa in Utrecht. Toen hij genezen was van de difterie en zich weer bij de fabriek meldde kreeg hij te horen dat de werktijden veranderd waren. ‘We werken hier nu tien uur per dag en zaterdags vijf uur’, kreeg hij te horen. ‘Na de bevrijding stond ik op een draaipunt, wil ik wel verder in die fabriek met lange werktijden en slecht betaald werk. Toen ben ik in november naar het Gewestelijk Arbeidsbureau Utrecht gegaan waar ik een briefje voor het Productschap Zuivel kreeg, waar typisten gevraagd werden. Ik kon heel goed blindtypen en werd aangenomen. Van daaruit werd ik uitgeleend aan verschillende melkfabrieken overal in het land. Ik ging toen eens per maand met de controleur van de CCD (Centrale Crisis Controle Dienst) kaaspakhuizen controleren. Die controleur zorgde later dat ik kon solliciteren voor een baan voor de technische administratie en werd aangenomen met tien procent meer salaris.’ 

Tevreden

Op de vraag hoe het voelt om honderd te worden zegt hij: ‘Hetzelfde als 99.’ Een advies om zo oud te worden heeft hij niet. ‘Je moet gewoon geluk hebben’. Terugkijkend op honderd jaar noemt hij als hoogtepunt de geboorte van de kinderen. Hij woonde na het overlijden van zijn vrouw nog zelfstandig, kookte zelf, deed de was, maar op het laatst ging het niet meer en had hij thuiszorg. ‘Dan kwamen ze je soms om zeven uur naar bed brengen terwijl ik gewend was pas rond elf uur te gaan slapen en dan wachtte je maar af hoe laat je ’s morgens weer geholpen werd. Nadat ik was gevallen heeft de dokter gezorgd dat ik in een zorghotel kwam. Een jaar geleden kwam ik zeer tot mijn genoegen in Huize Het Oosten. Het bevalt mij hier uitstekend en ik wil hier mijn laatste levensjaren slijten.’ De ligging noemt hij uniek, zijn kamer is gelijkvloers en hij ziet vogeltjes en eekhoorns. 

Felicitaties

In een zelfgeschreven boek dat is uitgegeven ter gelegenheid van zijn honderdste verjaardag, wordt met foto’s en illustraties zijn leven beschreven. ‘Twee jaar heb ik elke ochtend van 10 tot 12 het verhaal geschreven. Een zoon heeft het uitgetypt en een andere zoon heeft er een boek van gemaakt.’ Hij vertelt dat hij met een neef die in Zuilen woonde vaak met hem naar voetbalvereniging Elinkwijk ging en daar de eerste Surinamers zag voetballen. ‘Wat konden die mannen lopen’, zegt hij bewonderend. 

Op zijn verjaardag ontving hij felicitatieberichten van de burgemeester van De Bilt, de commissaris van de Koning in de provincie Utrecht en Koning Willem-Alexander en koningin Máxima. De honderdste verjaardag werd op 22 augustus in de grote tuinzaal van Huize Het Oosten gevierd met rond de honderd aanwezigen met een receptie en een etentje.