Bunkers achter Jagtlust verdienen bescherming

door Henk van de Bunt

Stichting Werkgroep Behoud Jagtlust vraagt bescherming als gemeentelijk monument voor de Duitse bunkers achter het monumentale Biltse gemeentehuis aan de Soestdijkseweg. Het college weigert dit vooralsnog.

Behoud Jagtlust wijst daarom op het belang van de bunkers als deel van de geschiedenis van De Bilt en als deel van de aansturing van de Duitse kustverdediging in Nederland.

Bunkers sta-in-de-weg ?

‘We hebben sinds het aantreden van het college in 2022 aangedrongen om het historische gemeentehuis en park te beschermen als monument. Het college wil daar niet aan en ontwikkelt sinds onze aanvraag een aantal bouwplannen in het park. Blijkbaar staan de Duitse bunkers daar ook bij in de weg’ zegt woordvoerder Anne de Boer. Hij wijst erop dat erfgoeddeskundigen die door het college dat juist wel aanbevelen. 

Vergeten vierde bunker

‘Bij verder onderzoek voor de bouwplannen op de vroegere Kwekerij wordt aan de aanwezigheid van de vierde bunker achter Jagtlust helemaal voorbijgegaan. ;We vinden dat een belangrijk gebrek bij het onderzoek naar de cultuur-historische waarden’, meldt De Boer. Deze bunker was na de Tweede Wereldoorlog nog tot in het begin van deze eeuw in gebruik als zogenoemde ‘vuurwerkbunker’ waar in beslag genomen vuurwerk veilig werd opgeslagen. ‘We wisten van het bestaan van deze vierde bunker uit een eerdere opsomming en kwamen recent in het bezit van foto’s.’ 

Atlantikwall en Jagtlust

De bunkers achter Jagtlust werden gebouwd om de logistieke en administratieve staf van het hoofdkwartier van de Duitse Wehrmacht in Nederland te beschermen. Het hele terrein werd omringd en afgeschermd met prikkeldraad, zogeheten Spaanse ruiters, wachtposten en bunkers. Jagtlust vormde deel van de aansturing van de Atlantikwall, de Duitse kustverdediging tegen de verwachte geallieerde invasie. ‘Het historisch belang daarvan wordt alleen al duidelijk uit het inspectiebezoek van generaal-veldmaarschalk Erwin Rommel aan Nederland in maart 1944. Rommel vergaderde toen in de trouwzaal van Jagtlust’ vertelt De Boer ‘ met de Duitse bevelhebber in Nederland, Friedrich Christiansen, generaal Wolfgang Reinhard van het 88ste legerkorps en andere hoge staf militairen.’

Drama bij Jagtlust

Douwe Tijsma, onafhankelijk erfgoeddeskundige en onderzoeker van de oorlogsgebeurtenissen in De Bilt, stelt dat de aanwezigheid van de leiding van de Duitse bezettingstroepen in Bilthoven niet alleen leidde tot bunkerbouw, maar het Bilthoven ook tot doelwit maakte van bombardementen Veel inwoners moesten hun huis verlaten om plaats te maken voor de Duitse militairen. 

Ook werd vanuit Jagtlust in oktober 1944 ontdekt dat een groep mannen uit vrees voor een razzia zich verstopte op wat nu het RIVM terrein is. Veertien mensen werden opgepakt en slechts een overleefde de concentratiekampen. ‘De bunkers bij Jagtlust maken de geschiedenis van de bezetting zichtbaar en tastbaar. Het zou goed zijn om dat blijvend te beschermen en bijvoorbeeld te gebruiken voor educatieve doeleinden. Eén van de bunkers zou goed tot informatiecentrum ontwikkeld kunnen worden’, zo oppert Tijsma.