Besluit over project Spoorzone nog niet genomen

door Henk van de Bunt

Het definitieve besluit over grootschalige woningbouw in de Spoorzone bij het station in Bilthoven is ook donderdag 18 januari nog niet genomen. Aanvankelijk zou de gemeenteraad van De Bilt op 21 december 2023 een besluit nemen over woningbouw in de Spoorzone, maar de raadscommissies gaven meermaals aan daartoe geen mogelijkheden te zien omdat veel klemmende vragen niet tijdig konden worden beantwoord. 

Zeven vergaderavonden besteedden de gemeenteraadscommissies voorafgaand er al aan. Maandag 15 januari rond 23.45 uur concludeerden de raadscommissie gezamenlijk en in meerderheid dat het gemeenteraadsvoorstel ‘behandelrijp’ was voor de gemeenteraadsvergadering van donderdag 18 januari. Die vergadering waarvoor 33 (sub-)amendementen c.q. moties stonden geagendeerd werd na 4 uur en 15 min pas op vrijdag 19 januari geschorst en werd op dinsdag 23 januari (gisteren) worden vervolgd.

Op 18 januari kwamen alleen de woordvoerders van alle fracties in ‘eerste termijn’ aan het woord. Hun bijdragen samengevat weergegeven zijn:

GroenLinks
Jacomijn Baart (GroenLinks): ‘We hebben in onze gemeente de afgelopen jaren veel te weinig gebouwd, het minst van de hele regio. Dit is een hele mooie stap in de goede richting. Inwoners zijn het niet over alles eens en wij wegen de belangen van mensen die een woning zoeken, jongeren en starters, die verder willen met hun leven en ouderen die liever wat kleiner willen wonen en waarmee weer een gezinswoning vrijkomt, erg zwaar. Uit de participatie kwam ook de wens naar een groene, verkeersveilige, autoluwe wijk naar voren. Daarbij willen wij natuurlijk dat huizen zo duurzaam mogelijk gebouwd worden met een omgeving met veel groen, o.a. tegen hitte en wateroverlast en met minder ruimte voor privéauto’s’.

CDA
Peter Flierman vertolkte de wensen van het CDA: ‘Voor ons is leefbaarheid van omringende wijken van groot belang, evenals verkeersveiligheid en draagvlak onder bewoners. Wij denken daarom dat een woningaantal van 500 tot 600 woningen passend is. Hiervoor is breed draagvlak en hier zou veel sneller tempo op gemaakt kunnen worden. Wat ons betreft mogen kaders worden aangepast. Wij hechten veel aan betaalbare woningen en zouden graag vasthouden aan 30% sociaal en 20% middenhuur, maar die overige 50% mag vrije koop zijn. Op heel dure grond heel veel heel goedkope woningen realiseren is niet logisch’.

Flierman gaf aan te zullen tegenstemmen op varianten A en/ of B: ‘Wij zullen moties en amendementen steunen, die de ambitie naar een realistisch niveau terugbrengen en wanneer coalitiepartijen bereid zijn tot samenwerking, dan zijn wij dat ook. 

VVD
De VVD vindt, aldus Ralph Jacobs, dat de huidige plannen niet voldoende rekening houden met veiligheid en leefbaarheid: ‘Het is jammer dat het college er niet in geslaagd is om de raad en inwoners te overtuigen van het nieuwe verkeersmodel. De aannames die het college doet, over de verbreding van de A27, het verdiepen van de ring Utrecht Noord en het vertrek van het RIVM zonder dat deze arbeidsplaatsen zouden terug keren in Bilthoven voor 2030 zijn volgens onze fractie absurd. Democratische besluitvorming vereist tijd en geduld. Het betrekken van de gemeenschap is geen formaliteit, maar een essentieel onderdeel van ons democratisch proces. Wij als VVD geloven in een zorgvuldige afweging van alle beschikbare varianten . Dit voorstel vereist een grondige evaluatie van alle alternatieven. De huidige versnelling laat weinig ruimte voor een diepgaande analyse of voor het ontwikkelen van doordachte amendementen en moties. Dit is niet alleen onpraktisch, maar ook onverantwoordelijk’.

Lokaal De Bilt
Jette Muijsson sprak voor Lokaal De Bilt: ‘Wij vinden het belangrijk om tot een plan te komen dat voor iedereen aantrekkelijk is; voor nieuwe bewoners maar ook grondeigenaren en bestaande inwoners die dicht bij dit gebied wonen. De onderwerpen die in dit plan voorbijkomen, zoals participatie, verkeersveiligheid, parkeren, het woongenot van de huidige bewoners maar ook financiële haalbaarheid zijn allemaal essentieel. Een andere belangrijk punt voor ons, is lokale binding. Als wij dan gaan bouwen, dan zien wij graag dat woningzoekenden uit De Bilt voorrang krijgen. Om minder woningen mogelijk te maken maar de financiële haalbaarheid niet in gevaar te brengen zijn kleinere woningen ook een optie.

Wij vinden bouwen belangrijk maar niet het bouwen om het bouwen. Aantallen zijn voor ons niet zaligmakend, leefbaarheid en consensus des te meer’. 

Forza De Bilt
Peter Schlamilch (Forza De Bilt): ‘De gemeenteraad krijgt 2 onmogelijke keuzen voorgelegd voor woningbouw; bouwen willen we allemaal, ook Forza, maar deze keuzen voegen tot 2500 extra inwoners toe aan een wijk die ooit voor 5000 mensen is gebouwd. Dan komen er nog tot 1000 auto’s bij, waarvan niemand weet waar die moeten parkeren en waardoor waarschijnlijk betaald parkeren zal moeten worden ingevoerd. Duidelijk is voor Forza wel dat er niets met de kritische stemmen uit de participatie is gedaan en we zien ook op geen enkele manier hoe de participatie is vertaald naar deze plannen. We moeten voorkomen dat we een kapitale fout maken en ons Bilthoven voor eeuwig verpesten met lelijke flats

Omdat Forza vindt dat 350 woningen ook genoeg zijn, zeker gezien de komende bouwplannen op de Schapenweide, Verwelius, Stomphorst, Nobelkwartier, Leyensetuin en Maartensdijk, dienen we een amendement in, dat het aantal woningen tot 350 beperkt.

D66
Floris den Boer: ‘De wooncrisis in de economisch meest competitieve regio in Europa is groot. In het algemeen belang zullen we moeten bouwen, ook in Bilthoven en vooral sociale en middelhoge huur. Voor D66 zijn er vijf belangrijke overwegingen voor de Spoorzone. 1. Bouwen we voldoende woningen, 2. Bouwen we van hoogwaardig kwaliteit en duurzaam, 3. Bouwen we met realistische lage parkeernorm en is het verkeersveilig, 4. Bouwen we snel en 5. Bouwen we financieel verstandig. Op basis van deze vijf overwegingen komt D66 De Bilt uit op variant A met een uitstraling die passend is bij variant B; hiervoor hebben we ook een amendement opgesteld, samen met PvdA en SP; daarmee zetten we een enorme stap voorruit om van het verouderde bedrijventerrein een Biltse parel te maken met mooie architectuur, duurzame bouw en mooie groene buitenruimte gericht op ontmoeten. Een aantal inwoners heeft zorgen uitgesproken over woningaantallen, verkeersdrukte en verkeersveiligheid. Naar die zorgen luisteren we en kiezen met dit amendement ook voor minder woningen, dan dat we gezien de maatschappelijke urgentie hadden gewenst’.

PvdA +SP
‘Voor de SP zijn betaalbare woningen binnen de gemeente De Bilt hard nodig; er zijn de afgelopen jaren nauwelijks betaalbare woningen laat staan sociale huurwoningen bijgekomen’, aldus Menno Boer. ‘Het project spoorzone is dan ook één van de grootste onderwerpen in jaren voor de raad, de SP is een van de partijen in de coalitie en bouwen voor Biltse bewoners is nu eindelijk mogelijk, na jaren van hoop en mooie woorden vanuit de raad, voegen de SP en andere partijen nu de daad bij het woord. De voorkeur van de SP gaat dan ook uit naar variant B met 1000 woningen. Het moet wel financieel haalbaar zijn. Van de te bouwen woningen is het voor de SP dan ook absoluut niet onderhandelbaar en minimaal 30% sociaal en 20% middenhuur. Daarnaast hechten wij als SP eraan om mensen te kunnen laten wonen in hun eigen dorp en willen wij dat er zoveel mogelijk woningen worden toegekend aan Biltse bewoners’.

De SP is niet blind of doof van de inspraak, die mensen hebben gedaan in de participatie en de raadzaal; verkeersveiligheid wordt niet licht opgevat en daarom zijn de PvdA en SP even druk bezig met de bezorgde inwoners, die input gegeven hebben op het gebied van de verkeersknelpunten, een initiatiefvoorstel te maken. 18 januari is er al een gezamenlijke motie daarover ingediend. Daarnaast komt in het vervolg verkeersveiligheid ruim aan bod. 

SGP
Volgens Arie Vonk Noordegraaf ziet de SGP-fractie het belang van woningbouw in de Spoorzone - en het liefst ook snel -: ‘Maar onze korte conclusie is dat dit plan op deze plek te massaal is. We maken ons met name zorgen om verkeersafwikkeling in het gebied en de al bestaande verkeersknelpunten in Bilthoven en ook over de gevolgen voor parkeren in het centrum. De SGP-fractie deelt niet de politieke keuze om te sturen met parkeernormen. Andere vormen van vervoer stimuleren is mooi, maar minder autogebruik afdwingen is niet wenselijk. Lage parkeernormen in de Spoorzone zorgen ook niet voor minder verkeer, maar voor parkeerproblemen elders. Belangrijk punt voor de SGP blijft parkeren in het centrum van Bilthoven. In het verleden zijn daarover ook toezeggingen gedaan aan ondernemers. De eerste motie van 2023 werd ingediend door de SGP en unaniem gesteund door de raad. Meerdere keren is gevraagd waarom deze motie niet (geheel) is uitgevoerd. Daar is geen duidelijk antwoord op gekomen tot op heden’.

CU
Conny Brouwer (CU): ‘Jammer dat we niet eerder en meer de dialoog hebben gezocht, er is teveel gedacht vanuit tegenstellingen; We moeten onze leefomgeving koesteren, het groene en dorpse. Dat kan niet met grootstedelijke woningbouw en nog meer dan dat. Het gaat ook over het beschermen van de inwoners inzake verkeersveiligheid. Ik snap nog steeds niet waarom het College pas in een latere fase aan verkeersveiligheid wil gaan werken wanneer dat zoveel effect op het aantal woningen kan hebben. Plan C past het beste in dit plaatje; daarbij gaat het over de financiële haalbaarheid. Er zijn tipjes van die sluier opgelicht. Als je wil kan het: waar een wil is, is een weg. Er is vaak gevraagd om daar nader onderzoek naar te doen (aan de knoppen te gaan draaien zodanig dat het alsnog financieel haalbaar wordt) maar we hebben de data niet gekregen van het College. De wil ontbreekt dus kennelijk’.

Fractie Fabian
Fabian Vendrig: ‘Mijn fractie staat voor burgerparticipatie; variant C (gepresenteerd door inwonersverenigingen) is een mooi voorbeeld daarvan. De afgelopen tijd is, zowel binnen de coalitie, als binnen de oppositiepartijen geconstateerd hoe de hakken in het zand werden gezet en zodoende de besluitvorming enorm vertraagd werd. Ook het college is hier debet aan door in het raadsvoorstel te rekenen vanaf 700 woningen tot 1000 woningen, terwijl deze raad in januari 2023 toch een duidelijke opdracht had meegegeven met een bandbreedte van 500 tot 1000. In geen van de varianten is aangegeven wat de effecten van het herinrichten van de Spoorzone op de verkeersveiligheid zullen zijn. De huidige verkeerssituatie rondom het station is met name tijdens spitsuren al onveilig te noemen voor met name fietsers. Mijn fractie pleit er dan ook voor om als de wiedeweerga een onderzoek te starten naar de effecten van bouwen in de spoorzone op de verkeersveiligheid en pas daarna te besluiten over het aantal te bouwen woningen.

Jette Muijsson (Lokaal De Bilt) aan de interruptiemicrofoon en Menno Boer (SP) achter het spreekgestoelte. 

V.l.n.r. woordvoerders van de VVD, het CDA en Forza De Bilt achter de (interruptie-)microfoon.