Woningbehoefteonderzoek:richting aan woonbeleid

Woningbehoefteonderzoek:
richting aan woonbeleid

door Henk van de Bunt

Het (demissionaire) college van burgemeester en wethouders maakte vrijdag 10 juli via het Mededelingenblad bekend dat, in opdracht van de gemeente De Bilt, een woningbehoefteonderzoek (WBO) is uitgevoerd. Het onderzoek brengt de huidige woningmarkt in de zes dorpskernen van de gemeente in kaart en laat zien welke woningen de komende jaren nodig zijn.

Dat zo’n onderzoek nodig is, zal voor veel woningzoekenden geen verrassing zijn. De druk op de woningmarkt is groot, ook in De Bilt. De wachttijd voor een sociale huurwoning is inmiddels opgelopen tot meer dan tien jaar. Huurwoningen in het middensegment zijn schaars en ook koopwoningen worden steeds duurder.

De gemeenteraad wil daarom de komende tien jaar fors inzetten op woningbouw. In de huidige Woonvisie zijn de uitgangspunten vastgelegd om tot 2030 in de woonbehoefte van de inwoners te voorzien. Daarbij gaat het niet alleen om de vraag hoeveel woningen er nodig zijn, maar ook om het soort woningen, voor wie ze bedoeld zijn en aan welke eisen zij moeten voldoen. Denk daarbij aan betaalbaarheid, toegankelijkheid, duurzaamheid en wooncomfort.

Basis voor nieuw volkshuisvestingsprogramma

Het woningbehoefteonderzoek kijkt vooruit naar de periode 2024-2040. Samen met het participatietraject vormt het de basis voor het nieuwe Volkshuisvestingsprogramma (VHP). Dat programma neemt de plaats in van de huidige Woonvisie en het Programma Wonen & Zorg. Het VHP is meer dan alleen een nieuwe naam. Door de invoering van de Wet versterking regie volkshuisvesting worden gemeenten verplicht om zo’n programma op te stellen. Daarin staat niet alleen welke ambities de gemeente heeft, maar ook hoe die in de praktijk moeten worden uitgevoerd. Waar de vroegere Woonvisie vooral de langetermijnkoers beschreef en het Programma Wonen de uitvoering daarvan uitwerkte, brengt het VHP beide samen. Het bevat zowel de beleidsdoelen als een concrete uitvoeringsagenda en sluit aan bij landelijke en provinciale afspraken over woningbouw, betaalbaarheid, leefbaarheid, verduurzaming, wonen en zorg en de huisvesting van verschillende doelgroepen, zoals starters, senioren en aandachts-groepen.

Groei

Uit het onderzoek blijkt dat de gemeente tot en met 2040 rekening moet houden met een netto groei van de woningbehoefte van ongeveer 1.685 huishoudens. Daarbij is zowel gekeken naar het huidige woningtekort als naar de verwachte groei van het aantal huishoudens. Volgens het college bieden de huidige woningbouwplannen in aantallen voldoende ruimte om aan deze groei tegemoet te komen. De grootste uitdaging ligt echter in de samenstelling van het woningaanbod. Vooral betaalbare woningen voor mensen met een laag of middeninkomen zijn hard nodig. Het gaat daarbij om sociale huurwoningen, middenhuur en betaalbare koopwoningen tot € 420.000 (prijspeil 2026). Juist aan deze categorieën bestaat een grotere behoefte dan de huidige plannen nu voorzien.

Nultredenwoningen

Ook het type woning verandert. De grootste toekomstige vraag ligt bij zogeheten nultredenwoningen: woningen die zonder traplopen bereikbaar en volledig bruikbaar zijn; vanaf de openbare weg of parkeerplaats is de woning zonder drempels of via een lift bereikbaar en alle belangrijke woonfuncties bevinden zich op dezelfde verdieping.

Die ontwikkeling hangt nauw samen met de toenemende vergrijzing binnen de gemeente. Tegelijkertijd zijn dit soort woningen ook aantrekkelijk voor andere doelgroepen, zoals starters of mensen die levensloopbestendig willen wonen. Bovendien kunnen senioren hierdoor gemakkelijker doorstromen, waardoor weer gezinswoningen beschikbaar komen. Van die grondgebonden gezinswoningen heeft De Bilt op dit moment al relatief veel in de bestaande woningvoorraad.