Statushouder wortelt in De Bilt

‘Ik voel me hier erg thuis’

Onze gemeente telt vele nationaliteiten. Veel van onze nieuwe inwoners zijn statushouders. Ze komen uit landen waar het voor hen niet meer veilig was. Hier maken ze een nieuwe starten daar vertellen ze over. Vandaag: Shokooh uit Iran. Ze maakt een pot thee en serveert gevulde koeken uit een trommeltje. Veel Hollandser kan het niet. 

door Julie Houben

‘Ik voel me hier erg thuis’ vertelt Shokooh (53), die nu zeven jaar in Nederland is. ‘Ik houd van jullie nuchterheid en directheid. Daar herken ik mezelf in. Nederlanders hechten ook weinig waarde aan status, aan laten zien wat je allemaal hebt. Iraniërs doen dit steeds meer. Daardoor is het nog minder mijn land dan toen ik het in 1997 moest ontvluchten.’

Hoofddoek

Toen Shokooh geboren werd in Teheran, was de sjah nog aan de macht. ‘Als ik aan mijn vroege jeugd denk, heeft alles kleur’, vertelt ze. ‘Iedereen was vrij, mensen waren gelukkig. Toen Ayatollah Khomeini aan de macht kwam in 1979 veranderde alles. Mijn herinneringen van daarna zijn grijs en somber. Ik moest als klein meisje opeens een hoofddoek op als ik naar school ging. Die deed ik op straat stiekem uit en voor de schooldeur weer op. Tot iemand dit tegen mijn moeder vertelde en ik hem wel op moest houden. En er was de oorlog met Irak. Ik was niet meer gelukkig in mijn land. Maar ik leefde toch door, net als de mensen om mij heen. Ik ging studeren en werkte als journalist. Totdat mijn toenmalige echtgenoot politieke problemen kreeg omdat hij bij de Iraanse Mujahedin zat, een beweging die tegen het regime van Khomeini was.’

Dankbaar

In 1997 vluchtte ze samen met haar man naar Cyprus, waar ze een dochter kregen. Het huwelijk hield geen stand en Shokooh moest opnieuw vluchten. Samen met haar 21-jarige dochter kwam ze naar Nederland. Ze had inmiddels serieuze hartproblemen, waar ze nooit de juiste hulp voor had gekregen in Iran en Cyprus. En ondanks het feit dat haar eerste asielaanvraag door de IND werd afgewezen - ze zou terug naar Cyprus moeten - werd ze toch geopereerd. ‘Ik ben Nederland zo dankbaar. Ik kwam meer dood dan levend aan en heb hier mijn leven weer teruggekregen. De artsen en verpleging waren zo goed voor mij, net als de mensen van de noodopvang en het AZC waar mijn dochter en ik een tijd verbleven, en de mensen die ons hielpen met een tweede asielaanvraag.’

Nieuwe plek

Uiteindelijk kregen Shokooh en haar dochter toch een verblijfsvergunning. Sinds oktober vorig jaar woont ze in haar appartement in Bilthoven. Haar dochter is inmiddels getrouwd met een Nederlander en heeft een dochtertje van vijf jaar. 

Na haar B2-taalexamen wil Shokooh een opleiding in de zorg doen. ‘Ik doe graag iets terug na alle goede zorg die ik kreeg.’ Eindelijk is ze geland. ‘Nederland is mijn nieuwe thuisland. Maar soms mis ik mijzelf, zoals ik ooit was in Iran. En mijn land, zoals het ooit was. In Farsi zeggen we: ‘Deze plek is prachtig maar het is niet meer mijn plek.’